Vasil  Andoni (1901-1994)

Lindi në Elbasan, në lagjen Kala në një familje atdhetare. I ati, Kolë Andoni qe tregtar. Mbasi mbaroi arsimin fillore në vendlindje, ndjek studimet në Stamboll, në shkollën amerikane “Robert College”.

Veçohet midis nxënësve të tjerë dhe, i ngarkuar nga drejtoria e shkollës, u jep bashkëmoshatarëve të tij mësimin e gjuhës shqipe.  Më 1926 shkon për studime të larta në Strasburg, Francë në degën e  pedagogjisë. Më 1928 kthehet në atdhe dhe emërohet në Normalen e Elbasanit me detyrën e zv. drejtorit të konviktit dhe pedagog për pedagogjinë e psikologjinë. Më 1935 u transferua në Liceun e Korçës, pastaj deri më 1939 në shkollat e mesme të Tiranës. Pushtimi fashist e gjeti në Tiranë.  

Ai i kundërvihet aktivisht fashizmit pushtues. Më 19 prill 1939 u pushua nga puna dhe në maj u mbyll në burgun e Tiranës. Në nëntor 1939 organizon, së bashku me shokë, demonstratën e parë antifashiste në Tiranë. Më 1942 rimerret në punë në Normalen e Elbasanit e pas pak transferohet në Kosovë, Prishtinë. Atje punon me përkushtim për përhapjen e arsimit shqip dhe për ngritjen e një shkolle normale në Prishtinë.  Më 1943 u kthye në Tiranë, duke iu përgjigjur ftesës së Mithat Frashërit.

Qe anëtar i delegacionit të Ballit në bisedimet e Mukjes e në Tapizë të Tiranës. Vazhdon punën për organizimin e Ballit Kombëtar dhe më 1944, në kongresin e parë u zgjodh Sekretar i Përgjithshëm i Ballit Kombëtar, detyrë që e mbajti derisa vdiq. Emigroi në Itali, ku vazhdoi punën si nacionalist, demokrat e antikomunist i vendosur. Atje botoi gazetën “Flamuri” (1950-1982), ku bashkëpunuan intelektualë të shquar të emigruar. Vdiq në Itali. Varrimi u bë në qytetin e lindjes, në Elbasan.

Ngriti zërin e tij për mbrojten e Kosovës dhe të Çamërisë. Ai përfaqësoi emigracionin shqiptar në kuvende ndërkombëtare. V.A. u bë qendra e jetës aktive në shkollën “Normale”, e shoqërive normalisti si “DUD-‘33”, “Normalisti shëtitës ’32”.  

Elbasani Enciklopedi, 2003